อีสานแห้งแล้ง...กันดาร..จริงหรือ ตอนที่ 1

"ภาคอีสาน" ใคร ๆ ก็รู้จักกันในความแห้งแล้ง ยิ่งใกล้เดือน ก.พ.แม้อากาศจะหนาวเหน็บ แต่ความเย็นที่มาพร้อม ๆ กันกับอากาศที่แห้ง น้ำที่มีอยู่ก็ลดลงเรื่อย ๆ ประกอบกับฝนที่ทิ้งช่วงกันมาหลายเดือน ทำให้ต้องใช้น้ำในการปลูกผักเป็นจำนวนมาก ความแห้งแล้งที่กำลังจะมาเยือน กับความพอเพียงที่กำลังจะไปได้ดี มันจะไปด้วยกันได้หรือไม่สิ่งนี้ก็เป็นโจทย์ที่ผมกำลังคิดอยู่ในใจว่าจะทำเช่นไร กับความแห้งแล้งในวันข้างหน้าอันใกล้นี้ เฮ้อ!!! นี่แหละครับดินแดนแห่งที่ราบสูง ที่ชื่อว่า "ภาคอีสาน"

เช้า ๆ อากาศหนาว...สาย ๆ ร้อนตับแตกแถมยังเต็มไปด้วยความแห้งแล้งเสียอีก..ไม่ชอบเลยฤดูนี้

พื้นที่สวน..ที่ปกคลุมไปด้วยหญ้าดอกสีม่วง ปล่อยให้ขึ้นเพื่อรักษาความชุ่มชื้นในดินบ้าง ไม่รู้จะช่วยได้แค่ไหน


ผักที่ปลูกไว้ก็ใช้น้ำเยอะขึ้นทุก ๆ วัน...


สองขาที่ปั่นจักรยานปั่นน้ำที่สวนไม่มีไฟฟ้าใช้ ก็ใช้กำลังแรงคนนี่แหละครับ กว่าจะรดผักเสร็จหอบกินเลย ฮ่า ๆๆๆ

ผักกินใบ...ใช้น้ำเยอะมาก ๆ น้ำที่ปั่นขึ้นมาจากสระต้องใช้วิธีปั่นขึ้นมารองไว้ในถัง 150 ลิตร วันละ 6 ถัง จากนั้นก็ใช้บัวรดน้ำหิ้วรดทุก ๆ แปลงเพราะว่า สปริงเกอร์ที่ใช้ให้ความชุ่มชื้นแบบกระจาย เสียดายน้ำนะครับ..




ฟักทองแล้ง..ปลูกไว้เมื่อตอนปลายเดือนตุลาคม ปลูกแล้วก็ปล่อยทิ้งไว้ไม่รดน้ำอาศัยน้ำหมอกตอนเเช้า ๆ ช่วยให้ความชุ่มชื้น...ภูมิปัญญาชาวบ้านของคนอีสานที่ปลูกผักในช่วงหน้าแล้ง...


ค้างผักรวม ๆ มี น้ำเต้า บวบ ถั่วแปบ ถั่วพร้า ยังมีให้เก็บกินแม้จะไม่รดน้ำเลย...ผักบางชนิดก็ปรับตัวให้เข้ากับฤดูแ้ล้งได้อย่างดีเยี่ยม..

  
กล้วยหอมบ้าน ๆ กล้วยมือนาง ตั้งแต่ปลูกยันตัดเครือไม่เคยรดน้ำ ก็ยังออกเครือให้กินเรื่อย ๆ

 
มะละกอ ก็มีอย่างเหลือเฝือ..แบ่งปลาแบ่งนกแบ่งคนกินไปด้วยกัน...น้ำไม่ต้องรด ฮ่า ๆๆๆ (รดไม่ไหวครับ)


กระหล่ำปี กำลังงาม แต่ใช้น้ำเยอะน่าดูเลย...จะได้ผลแค่ไหนคอยชมละกัน อิอิอิ


ถั่วแปบยิ่งสบาย...ไม่เคยรดน้ำแถมยังดกมาก ๆ โปรตีนจากถั่วไม่มีอด อิอิอิ


ถั่วฝักยาวลูกใหญ่...พันธุ์นี้ลูกยาว 40 ซม. และใหญ่มาก ๆ ลูกอวบ ๆ เหมือนคนปลูก ฮ่า ๆๆๆ


ผลผลิตจากสวน...แม้จะเข้าใกล้หน้าแล้งก็ยังมีผักให้เก็บกินเรื่อย ๆ การเรียนรู้ว่าผักชนิดใดสามารถนำมาปลูกในช่วงเวลาใด ใช้น้ำมากน้อยแค่ไหน ก็ช่วยให้มีผักหมุนเวียนกินเรื่อย ๆ

             ภาคอีสาน...แม้จะแห้งแล้ง..กันดาร แต่ถ้ารู้จักวางแผน รู้จักชนิดของผักต่าง ๆ โดยเฉพาะผักพื้นถิ่นที่มีความทนทานต่อสภาพอากาศที่แห้งแล้ง ก็ทำให้ คนอีสานบ้านเราผ่านคืนวันอันแห้งแล้งไปได้ วิถีชีวิตของคนอีสานสามารถปรับตัวเข้ากับภูมิประเทศที่แห้งแล้งได้เป็นอย่างดี  ไม่ใช้ว่าคนภาคอีสานขี้เกียจแต่ด้วยภูมิประเทศที่ไม่เอื้ออำนวยต่อการปลูกหลาย ๆ อย่างได้เหมือนภาคอื่น ๆ ดินที่แข็งกว่า แห้งกว่า น้ำที่มีน้อยกว่า และอีกหลาย ๆ อย่างที่ค่อนข้างจะด้อยกว่าหลาย ๆ ภาค แต่ด้วยความเป็นลูกอีสานที่มีความอดทน สิ่งต่าง ๆ ก็ไม่สามารถหยุดยั้งความตั้งใจที่จะใช้ชีวิตแบบพอเพียงไปได้

            เกือบ  1 ปีที่ผ่านมาการเรียนรู้ผ่านการทำจริง เหนื่อยจริง ทำให้ผมค่อนข้างมั่นใจแล้วว่าแนวทางตามรอยเท้าพ่อ...ขออยู่อย่างพอเพียง แม้ว่าจะแล้ง สักเพียงไหน แต่เมื่อเรารู้จักปรับตัว อยู่กับธรรมชาติ ก็ทำให้เราผ่านพ้นไปได้ด้วยดี  ปี 55 นี้คงได้เดินหน้าแบบเต็มกำลัง เพื่อสร้างสวนในฝัน ให้เป็นรูปธรรมมากยิ่งขึ้น...

จะพอเพียง...เพื่อเพียงพอ...ให้ได้ในสักวัน..

                                             ....วิศิษฐ์...